Mont, Bot ve Islak Kaldırım: Gerçekten Giydiğiniz Kıyafetlerle Çalışmak

Üzerinde çalıştığınız zemin, hayatınız boyunca basacağınız en dost yüzeydir. Düz, kuru, tesviyeli, temiz ve tanıdıktır. Çıplak ayaksınız, kolunuz omzunuzla birlikte hareket eder, pantolonunuz kalçanızla tartışmaz ve üzerinizdeki hiçbir şeyin kapüşonu yoktur.

Şimdi şubat ayında Kartal'ı düşünün. Bir dükkân girişindeki ıslak taş, sahile doğru inen yokuş, bir otobüs basamağı, bir merdiven boşluğu ve kapüşonu takılı, montlu, botlu siz.

Aynı beden. Bambaşka bir seçenek listesi. Farkın ne kadar büyük olduğunu bir kez, bilerek görmeye değer.

Mont kollarınıza ne yapar

Kalın bir kışlık montla iki kolunuzu baş hizasına kaldırın; kolun sizi tam olarak nerede durdurduğunu hissedersiniz. Omuz hizasının üstündeki her şey yavaşlar, kısalır ve ağırlaşır. Alçak hareketler yüksek olanlara göre çok daha iyi hayatta kalır. Katanın göğüs hizasında yaptığı işlerin pratik kısım olmasının küçük bir kanıtı da budur.

Kapüşon kollardan daha önemlidir. Takılı bir kapüşon yan görüşünüzün büyük bölümünü alır ve duyduklarınızı boğar; oysa erken fark etmenin neredeyse tamamı yan görüş ile işitmedir. Bilmediğiniz bir güzergâhta ya da gece sessiz bir sokakta yürüyorsanız kapüşonu indirip yerine bere takın. Aynı ölçüde ısınırsınız, pencereyi de kapatmamış olursunuz.

Kulakları kapatan bir atkı aynı şeyi küçük ölçekte yapar. Kulaklık da öyle; bunu dramatize etmeden, açıkça söylemekte fayda var.

Ayakkabı bütün hesabı değiştirir

Ahşap zeminde çıplak ayakla parmaklarınızdan tutuş, tabanınızdan bilgi alırsınız. Ayakkabıyla ikisinin de çok azını alırsınız.

• Derin tabanlı bir bot kuru kaldırımda iyi, cilalı ıslak taşta kötü tutar
• Düz tabanlı şehir ayakkabısı, dükkân girişlerindeki parlak karoların üstünde kayar
• Topuk adımlarınızı kısaltır ve dengenizi öne alır
• Topuğu bol her ayakkabı dönüşü beklediğinizden yavaş yapar

Bunların hiçbiri karatenizi bozmaz. Sadece alışık olduğunuz mesafelerin yanlış olduğu anlamına gelir. Duruşunuz hissettiğinizden kısadır. Dönüşünüz daha uzun sürer. Ve iş oraya varırsa tekme alçaktır, yalnızca uzaklaşabilmek için yer açmaya yarar.

Kaldırım, dojo zemini değildir

Bordürler, eksik karolar, ağaç kökleri, park etmiş bir arabanın gizlediği basamak, yokuş, sonbaharda ıslak yapraklar ve yıl boyu ıslak taş. Yüzey birkaç metrede bir değişir ve siz ona neredeyse hiç bakmazsınız.

Faydalı alışkanlık yeri incelemek değildir. İhtiyacınız olmadan önce açık zeminin nerede olduğunu bilmektir. İleride bir şey sizi tedirgin ettiğinde iyi soru ne yapacağınız değildir; nereye gideceğinizdir. Kaldırımın açık tarafı, ışığı yanan dükkân, yaya geçidi, bir sokak öteki kalabalık cadde.

Bu sorunun cevabı hâlâ uzaktayken vardır. Yakın mesafede cevabı kalmaz. Erken sormanın bütün sebebi budur.

Gerçekten dar olan yerler

Merdivenler, otobüs koridoru, turnike, kendi binanızın kapı girişi, asansör. Dar yerlerde mesafe diye bir seçenek yoktur; o yüzden cevap teknik değil zamanlamadır.

Merdiven boşluğu içinize sinmiyorsa bekleyin. Karşınızdaki önce çıksın, siz açık alanda durun, bir dakika sonra geri gelin. Otuz saniye hiçbir şeye mal olmaz.

Kendi binanızda bunu kişisel bir kural yapmaya değer. Tedirgin olduğunuz biriyle aynı asansöre binmeyin. Bir şey unuttuğunuzu söyleyip geri çıkmak, merdiveni kullanmak ya da bir sonraki asansörü beklemek kabalık değildir. Bu kararı kimseye açıklamak zorunda değilsiniz.

Bir kez, düzgünce deneyin

Bir otopark, bir bahçe ya da sakin bir kaldırım bulun. Gerçekten giydiğiniz montu ve ayakkabıyı giyin. İyi bildiğiniz bir katanın ilk on beş saniyesini, normal hızda, bir kez yapın.

Sonra durun ve yargılamadan fark edin.

• Duruşlar beklediğinizden kısa oturur
• Dönüşler bir tempo geç gelir, özellikle nemli zeminde
• Omuz hizasının üstündeki her şey yavaşlar ve pahalıya gelir
• Nefesiniz daha sesli çıkar, çünkü mont sıcağı hapseder
• Ayaklarınız size çıplak ayakla verdiklerinin çok azını söyler

Yılda iki üç kez, beşer dakika yeterlidir. Bu bir antrenman programı değil, bir ayar işidir. Sadece şaşırmayı bırakacak kadar tekrarlamanız yeter.

Neyi değiştirmeli

Tekniğinizi değil, paylarınızı.

• Daha erken hareket edin, çünkü dışarıda her şey daha uzun sürüyor
• Dojonun size kabul ettirdiğinden daha fazla mesafe bırakın
• Kısa yol yerine ışıklı ve insanlı yolu seçin
• Eve giden son yüz metreyi, dikkat isteyen kısım olarak görün
• O kısımda kapüşonu indirin, kulaklığı çıkarın

Dürüst sınırlar

Montla çalışmak, montluyken şiddet uygulayan biriyle baş edebilir hale getirmez. Bunu güvenilir biçimde sağlayan hiçbir şey yok. Gerçekçi kendini savunma, fiziksel ihtimali çok daha düşük kılan küçük alışkanlıklar toplamıdır; artı yerden, zamandan ve eşyadan erkenden vazgeçebilme isteği.

Antrenman yardım eder. Riski azaltır. Ortadan kaldırmaz ve size aksini söyleyen kişi bir şey satıyordur.

Bir şey olursa ya da kendinizi güvende hissetmiyorsanız 112'yi arayın. Bu numara Türkiye'nin her yerinde polise, ambulansa ve itfaiyeye ulaşır ve erken aramak hiçbir zaman abartı değildir.

Gelin, birlikte çalışalım

Kartal Karate Akademisi'nde çocuklara ve yetişkinlere Yakacık Spor Kulübü'nde, Spor Cd. No:4, Cumhuriyet Mahallesi, 34876 Kartal, İstanbul adresinde ders veriyoruz. Dersler Salı ve Cumartesi 18:00–19:00 saatlerinde Sensei Behzad Yaghoubian ve Sensei Homa Yaghoubian ile yapılıyor; yetişkin dersi ise Perşembe 18:00–19:00 saatlerinde. İlk ders ücretsiz. karatekartal.fit/tr/register adresinden kayıt olabilir ya da +90 501 366 56 30 numarasını arayabilirsiniz.